Kategori: Mimari & Kültürel Miras / Sivil Mimari
İlçe / Konum: Ortahisar / Zeytinlik Caddesi
Dönem / Tarih: 1898–1901 civarı (İnşa)
Özet Tanım: Banker Kostaki Teophylaktos tarafından İtalyan mimari üslubuyla konak olarak yaptırılan, Mustafa Kemal Atatürk’ün Trabzon ziyaretinde konakladığı ve günümüzde Trabzon Müzesi olarak hizmet veren anıtsal sivil mimarlık örneği.
Detaylı Bilgi
Kostaki Köşkü, Trabzonlu banker Kostaki Teophylaktos tarafından 19. yüzyılın sonunda konak konut olarak inşa ettirilmiş ve inşası 1900’lerin başında tamamlanmıştır. Mimarının kimliği kesin olarak belgelenememiş olmakla birlikte, İtalyan bir mimar tarafından projelendirildiği ve bezemelerinde kullanılan birçok malzemenin İtalya’dan getirildiği kabul edilmektedir. Yapı; Art Nouveau etkileri taşıyan eklektik mimari üslubu, zengin tavan freskleri, alçı kabartmaları, ahşap oymaları ve bodrum dâhil dört katlı anıtsal kütlesiyle dönemin Doğu Karadeniz ticaret burjuvazisinin en nitelikli sivil mimarlık örneklerinden biridir.
Banker Teophylaktos’un 1917 civarında iflas etmesi üzerine yapı el değiştirmiş, Nemlioğlu ailesi tarafından satın alınmış; Millî Mücadele yıllarında ise karargâh binası olarak hizmet vermiştir. Mustafa Kemal Atatürk, 15–17 Eylül 1924 tarihlerinde Trabzon’a gerçekleştirdiği ilk ziyaretinde eşi Latife Hanım ile birlikte bu köşkte ağırlanmıştır. 1927 yılında kamulaştırılan bina; uzun yıllar Hükümet Konağı, ardından Kız Meslek Lisesi olarak kullanılmıştır. Kültür ve Turizm Bakanlığı koordinasyonunda yürütülen kapsamlı restorasyon çalışmalarının ardından, 22 Nisan 2001 tarihinde Trabzon Müzesi olarak ziyarete açılmıştır. Müzenin bodrum katında arkeolojik eserler, zemin katında konak tefrişi, birinci katında etnografik eserler, asma katında ise idari birimler yer almaktadır.
Kaynakça & Referanslar
- Karpuz, Haşim (2018). Trabzon’un Tarihi Yapıları, Trabzon Valiliği İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü Yayınları, s. 112–118.
- Düzenli, Halil İbrahim (2006). “Trabzon Kostaki Köşkü ve Dönemin Konut Mimarisi”, Karadeniz Araştırmaları, Sayı: 10, s. 45–58.
- Trabzon İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü, Trabzon Müzesi (Kostaki Köşkü) Tescil ve Envanter Fişleri.